کوتاه‌نوشت‌های حمید رضا نیرومند

تدریج

2026-02-05 12:00:00

2

0

اولین باری که دست به یک بخاری داغ زدید، مطمئن شدید که دیگر این کار را تکرار نخواهید کرد؛ چرا؟ چون کل نتیجه را در یک لحظه مشاهده کردید...

کسانی که سیگار کشیدن را انتخاب می‌کنند، اگر در همان سیگار اول ناگهان موهایشان سفید می‌شد و دندان‌هایشان می‌ریخت و قیافه‌شان مثل پیرمردها می‌شد، هرگز آن را تکرار نمی‌کردند. کسانی که شراب نوشیدن را انتخاب می‌کنند، اگر در همان جام اول، زوال عقل خود و زندگی نابودشده خود را می‌دیدند، هرگز این کار را تکرار نمی‌کردند.

مشکل اینجاست که برخی کارها نتایجش «به تدریج» مشاهده می‌شود و همین باعث می‌شود انسان نفهمد که مشکلات فعلی نتیجه چه اعمالی بوده است.

کتاب اثر مرکب

انصافاً این کتاب چقدر زیباست و به دل می‌نشیند. بی‌خود نیست یک کتاب اینقدر در دنیا صدا می‌کند. حدس می‌زنم چون حرف‌هایش با فطرت پاک انسان‌ها سازگار است. اصلاً انگار آیات قرآن را با زبان انسان امروزی بیان می‌کند...

همین تکه‌اش، در حقیقت آیه قرآن است؛ عذاب تدریج، بدترین عذاب الهی در دنیاست:

وَمِمَّنْ خَلَقْنَا أُمَّةٌ يَهْدُونَ بِالْحَقِّ وَبِهِ يَعْدِلُونَ ‎﴿١٨١﴾

و از میان کسانى که آفریده‌ایم، گروهى هستند که به حق هدایت مى‌کنند و به حق داورى مى‌نمایند.

وَالَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا سَنَسْتَدْرِجُهُم مِّنْ حَيْثُ لَا يَعْلَمُونَ ‎﴿١٨٢﴾

و کسانى که آیات ما (حق و دعوت‌کنندگان به حق) را تکذیب کنند، آنها را از جایى که نمى‌دانند به «تدریج» عذاب می‌کنیم.

چند روز پیش یک مجری آمریکایی گفته بود که ما در کشوری زندگی می‌کنیم که رئیس جمهور و بزرگانش در جزیره اپستین با دختران مظلوم چه‌ها که نکردند... اگر خدا ما را عذاب کند حق دارد.

او نمی‌داند که خدا آن‌ها را به بدترین شکل عذاب کرده است... عذاب بدتر از این که یک کشور به جایی برسد که امثال ترامپ در رأس حکومت باشند؟ و آنقدر نفهمند که در حال عذاب هستند که خوشحال هم باشند!؟

به این فکر کنیم که ما به چه «تدریج‌هایی» در زندگی دچار شده‌ایم؟ تدریج دروغ؟ تدریج مال‌پرستی و دنیاپرستی؟ تدریج بی‌غیرتی؟ تدریج غرور؟ تدریج فرافکنی؟...